Tuần 17 - Ngày 22/10/2021
SỰ KIỆN TRONG TUẦN
Hỏi:

Em gửi thày bài Trắc nghiệm tính cách – Big Five (talaai.com.vn)


Trả lời:

Thày đã nhận được biểu tượng Big Five của em. Đây là Big Five rất điển hình của sinh viên. Em còn là người mạnh về Hướng ngoại, một tính cách rất được coi trọng trong Thời đại liên kết và hội nhập. 
Do còn trong giai đoạn là sinh viên gắn với Học hỏi, Học tập là chính và chưa có Học hành, nên tính cách Tận tâm của em còn thiếu mạnh mẽ so với tính cách khác.  
Khi làm việc trong doanh nghiệp hay tổ chức nào đó, người sử dụng lao động đánh giá trước hết tính cách Tận tâm và là kỹ năng mềm cơ bản của mỗi nhân viên. 
Không đợi đến lúc ra trường, ngay từ bây giờ em dành quan tâm hơn cho tính cách này. Nếu làm được như vậy, sẽ thuận lợi hơn khi thử việc và nhiều cơ hội hơn trong sự nghiệp. 
Khi trắc nghiệm Big Five, Tận tâm cũng là tính cách nổi trội của thày. Trong công việc, thày luôn có thiện cảm với những người Tận tâm. 
Chúc em sớm trở thành con người thật sự Tận tâm. 

Ngày 24/4/2021, Thày Phạm Đình Tuyển. 


Hỏi:

Em thưa thầy, thầy có thể cho em hỏi làm sao mình có thể kết nối làm quen với những người giỏi hơn mình ạ, em cảm ơn thầy.


Trả lời:

Thày đã nhận được thư của em.
Đối với một đất nước: Hiền tài như nguyên khí quốc gia. Mạnh hay yếu từ đó mà ra cả.
Đối với một cá nhân: Suốt cả đời gắn với việc học: Học cái gì và học thày nào. Và sự học luôn đi cùng với sự sang trọng và thịnh vượng.
Những người giỏi hay người hiền tài có thể thức tỉnh cho ta học cái gì một cách hiệu quả và qua đó họ cũng trở thành thày của ta.
Người tài giỏi là người làm những việc mang lại giá trị gia tăng cao mà người thường không làm được. Người hiền tài là người mang tài của mình ra giúp xã hội.
Vị thế xã hội cấp độ nào thì có người tài, người hiền tài cấp độ đó, ví như người tài giỏi trong lớp, trong trường, trong ngành, trong vùng, trong quốc gia và thế giới.
Mỗi người thường tìm và chơi với người giỏi phù hợp với vị thế của họ. Khi tiến bộ, sang một vị thế mới cao hơn, lại tìm thày giỏi tương xứng ở vị thế đó mà học.
Khi đã tài giỏi trong một vị thế, chính ta lại trở thành người thày để dẫn dắt những người khác chưa có điều kiện giỏi bằng ta. Từ đây ta cũng có được phẩm cách của người chủ và người lãnh đạo.  
Khi đã hiểu được sự cần thiết của việc tìm người giỏi hay người hiền tài để học và hành, thì tất yếu ta sẽ tự thay đổi để tìm được cách kết nối với họ.
Những hiền tài luôn mong muốn làm những điều tốt đẹp. Vậy hãy thể hiện cho họ thấy tính cách của ta cũng luôn mạnh mẽ hướng về điều đó.
Là sinh viên, trước hết hãy tìm thày hay người giỏi trong lớp, khoa, trường; trong gia đình và dòng họ để học.
Thày chúc em sớm thành công.

Ngày 19/4/2021. Thày Phạm Đình Tuyển


Hỏi:

Em thưa thầy (cô). Trong quá trình làm đồ án thì trong lớp có nhóm không hoà đồng được và bạn trong nhóm xin sang nhóm khác. Vậy bạn đó đề xuất chuyển nhóm với thầy trong buổi thông tới luôn được không ạ? Em cảm ơn ạ!


Trả lời:

Bộ môn đã nhận được thư của em. 
Học kỹ năng mềm phối hợp với các thành viên có liên quan trong hoạt động tư vấn là một trong những mục tiêu của việc Làm đồ án theo nhóm. 
Ai cũng phải nỗ lực tự học điều này để đình hình được nhận thức: Sức mạnh và vị thế của một tổ chức chủ yếu được xây dựng trên nền tảng của việc "Cùng nghĩ,Cùng làm".Từ đó mới mong công việc đạt được hiệu quả cao nhất.
23/4/2019. Thày Phạm Đình Tuyển 


Hỏi:

Em chào thầy, các câu trả lời của thầy khiến em thấy rất hữu ích. Em muốn hỏi thầy khi thầy gặp những bế tắc hay thất bại trong cuộc sống thầy đã tự khắc phục như thế nào, có khi nào thầy cảm thấy mệt mỏi với công việc của mình không. Hiện tại có những lúc em cảm thấy kém cỏi so với  người khác, xin thầy cho em lời khuyên được không ạ?

Em cảm ơn thầy rất nhiều. 
Trả lời:


Thày đã nhận được thư của em 
Chắc chắn trong cuộc đời không có ai chỉ toàn thành công cả. 
Trong hoạt động chính trị, thất bại là gắn với tính mạng. 
Trong hoạt động kinh tế, thất bại là gắn với thiệt hại về kinh tế và thời gian.
Trong hoạt động xã hội, thất bại là mất niềm tin và vị thế… 

Trong thời đại hội nhập ngày nay, con người phải cạnh tranh với những đối thủ rất mạnh mà trong nhiều trường hợp ta còn chưa biết nhiều về họ; giống như đi thi Olimpic mà không biết sẽ phải thi môn gì; đến đó mới rõ. 
Chính vì vậy, xã hội bây giờ cần những người: i) Tư tưởng tiến bộ; ii) Yêu tự do; iii) Hoạt động đa năng và biết liên kết với nhiều người để làm nhiều việc; trong đó đặc biệt với em là nhân tố thứ ba. 

Nếu một người chỉ chăm chăm làm một việc; việc đó thất bại có nghĩa là mất tất cả. 
Nếu một người làm ba việc; một việc thành công, hai việc thất bại, điều đó cũng chấp nhận được.
Nếu một người làm năm việc; ba việc thành công, hai việc thất bại, điều đó được coi như đã thành công.  

Đã đi học được đến bậc đại học, chắc chắn em có cơ hội hơn rất nhiều người không có điều kiện đi học ngoài xã hội kia (thậm chí nhiều người còn khuyết tật). 
Hãy học và rèn luyện trở thành người đa năng, nghĩa là tập làm nhiều việc một lúc (ưu tiên là việc theo chuyên môn giỏi nhất của mình, tiếp đến là việc mà xã hội đang cần và cuối cùng là việc mà mình yêu thích). Cũng chính từ đây em sẽ tìm được những mặt mạnh của mình.
Đối với những người tri thức, trong tâm thức của họ không có chỗ cho từ “bế tắc” và “mệt mỏi”, chỉ có từ “khó khăn” và “sáng tạo” để vượt qua mà thôi. (Tất nhiên, trong cuộc sống ai cũng phải chịu những nỗi đau buồn, ví như sự mất mát của người thân, bạn bè, đồng loại). 
Một điều nữa em cũng cần biết: Sức mạnh để làm những điều khác biệt và sẽ thành công, không phải chỉ xuất phát từ bản thân em, từ thế giới thực tại này, mà còn được khởi nguồn từ sức mạnh tinh thần của tiền nhân, tổ tiên và dòng họ gia đình em. Vì vậy, phải tìm hiểu, học để phát huy cho được sức mạnh tinh thần này, thậm chí biến thành niềm tin cốt lõi của mình.  

Chúc em trở thành con người đa năng và thành công.  

Ngày 4/12/2018. Thày Phạm Đình Tuyển  

 


Hỏi:

Em chào thầy. Em muốn hỏi thầy một vấn đề thầy ạ. Hi vọng thầy bớt chút thời gian trả lời giúp em. 
Em muốn hỏi thầy là thầy đã quản lý thời gian của mình như thế nào để có thể làm việc hiệu quả nhất. Em muốn học nhiều thứ, đọc nhiều sách nhưng em ko quản lý được thời gian nên không học được. Và thời gian rảnh thì thầy thường làm gì hoặc học gì, hồi trẻ thầy đã học như thế nào để có được lượng kiến thức nhiều như vậy. Em rất muốn có được những kiến thức như thầy. 
Rất mong sự hồi đáp của thầy. Em cảm ơn ạ

 
Trả lời:

Thày đã nhận được thư của em. 
Câu hỏi về cách quản lý thời gian, mỗi người đều có câu trả lời tùy theo hoàn cảnh của mình.
Thày quản lý thời gian theo một số cách như sau:
1) Triết lý liên quan đến sử dụng thời gian: Tập trung cho việc học và rèn luyện để trở nên tự do hơn.
2) Ai cũng chỉ có 24 h/ngày, cách quan trọng là sử dụng thời gian như thế nào. Thày làm việc khoảng 12h/ngày. Xã hội ai cũng giỏi, mình chỉ có thể cạnh tranh bình đẳng với họ do mình chăm chỉ hơn mà thôi.
3) Thời gian làm việc thường được chia ra để phục vụ cho 3 đầu việc: i) Công việc thường xuyên mang nặng tính kinh nghiệm (giảng dạy, tư vấn…); ii) Công việc giao tiếp để học và kết nối với những người khác chuyên môn của mình, khác mình; iii) Công việc tự học để làm mới mình, bao gồm đọc sách, viết tài liệu, suy ngẫm; chiếm hoàn toàn vào các buổi tối; học trước hết những vấn đề mà chuyên môn của mình cần, sau đó học mở rộng ra những vấn đề mà xã hội cần. 
4) Chuyển đổi loại công việc (việc dễ, việc khó) cũng là cách nghỉ ngơi, tái tạo năng lượng.
5) Với người trẻ tuổi, do kinh nghiệm và tri thức còn hạn chế, lại mong muốn làm được nhiều việc nên thường mất tự tin. Song theo thời gian, do kiến thức càng dày hơn, tâm thức càng hiểu rõ hơn, nên cách sử dụng thời gian sẽ càng hiệu quả hơn. Chắc chắn là như vậy.  

Chúc em chăm chỉ học tập và thành công
Ngày 30/11/2018. Thày Phạm Đình Tuyển 


Hỏi:  Thưa Thầy(Cô), em là sinh viên đang làm đồ án tốt nghiệp. Em vừa mới biết là phải bắt buộc có phần viết thuyết minh đồ án tốt nghiệp. 
Thầy cô cho em hỏi về quy cách viết thuyết minh, hoặc thầy(cô) có thể gửi em bản thuyết minh mẫu được không ạ.
Em cảm ơn .

Trả lời: Bộ môn KTCN đã nhận được thư của em.
Theo quy định, học phần Đồ án tốt nghiệp phải có nội dung viết thuyết minh. 
Quy định về viết thuyết minh đồ án tốt nghiệp xem tại mục: Quy định về viết thuyết minh đồ án tốt nghiệp, trên WEB bmktcn.com; Mục đào tạo/Đồ án tốt nghiệp: 
http://bmktcn.com/index.php?option=com_content&task=view&id=261&Itemid=266 
Bộ môn KTCN 
Hỏi:  Em chào thầy ạ ! Em là Huy từng học thầy môn kiến trúc công nghiệp ạ . Em có vài vấn đề thắc mắc muốn hỏi thầy ạ. Em muốn hỏi là : 
- Cách nắm bắt tâm lí của người khác (chủ đầu tư) khi mình muốn nói chuyện với họ thì cần tìm hiểu trước những thông tin gì và để trong khi nói chuyện có thể khiến tâm lí họ vui vẻ và cởi mở hơn với mình ?  
- Muốn để cách nói chuyện của bản thân với chủ đầu tư tốt hơn thì cần phải tìm hiểu những vấn đề gì ạ ? 
Em cám ơn thầy và mong thầy sớm trả lời ạ 
-- 
komang ladykillah


Trả lời:

Thày đã nhận được thư. 
Câu hỏi của em về cách nắm bắt tâm lý và tạo niềm tin với chủ đầu tư, thày có một vài trao đổi như sau: 
a) Về nghề nghiệp kiến trúc: Kiến trúc không chỉ là một ngành trong lĩnh vực sáng tạo mà còn là một ngành trong lĩnh vực tư vấn. Kiến trúc sư tạo lập ra sản phẩm của mình, song không bỏ nguồn lực thực hiện mà thuyết phục người khác thực hiện. Tư vấn là nghĩa như vậy. 
b) Về khả năng thành công của hoạt động tư vấn: Muốn người ta cởi mở và tin mình, cần: 
- Tinh thần: Phải chân thành, cố gắng hiểu đối tác mong muốn điều gì. 
- Nhận thức: Hai bên cùng có lợi; Trong trường hợp thấp hơn: Họ có lợi song ta không bị thiệt hại là được. 
- Chuyên nghiệp: Đặc biệt là chuyên nghiệp trong chuyên môn. Chú ý thay ý kiến mang tính chủ quan của mình bằng các dẫn chứng thực tiễn mang tính so sánh để thuyết phục người nghe. Nói những điều cần làm và làm những điều đã nói. 
- Văn hóa: Đối tác không thích ta, thì sẽ không thích ý kiến chuyên môn của ta. Để thuyết phục họ phải thể hiện ứng xử mang tính văn hóa. 
- Chí khí: Người ta chỉ thích hợp tác với kẻ manh. Mạnh về nguồn lực và mạnh về chí khí. Khi không thuyêt phục được đối tác trong một dự án cụ thể, không luyến tiếc, hãy coi đó là bài học để tiến tới thành công tại các cơ hội khác. Họ không là đối tác của ta trong dự án này, nhưng nếu họ là người tử tế thì có thể trở thành người bạn, đồng minh trong việc khác của ta. 

Chúc em thành công. 
Thày Phạm Đình Tuyển  


Hỏi: Thưa thầy(Cô) em là sinh viên khóa 58 sắp tới đang làm báo cáo thực tập ,và trong phần báo cáo có định hướng về đề tài tốt nghiệp ,em muốn hỏi : nếu đang thực tập thuộc bộ môn nào quản lý thì nên chọn đề tài của bộ môn đó ,Ví dụ e ở bộ môn KTCN quản lý thì nên chọn đề tài công nghiệp hay e có thể lựa chọn 1 đề tài khác được ạ?Em đang lựa chọn đề tài tốt nghiệp mà còn nhiều phân vân xin bộ môn cho e xin lời khuyên ! 


Trả lời: Bộ môn KTCN đã nhận được thư của em.
Bộ môn KTCN là Bộ môn Kiến trúc Công nghệ (không phải là Kiến trúc Công nghiệp). Tất cả các vấn đề có liên quan đến kiến trúc, giảng viên của Bộ môn KTCN đều có thể hướng dẫn cho em: Về chuyên ngành như: quy hoạch, công trình dân dụng, công nghiệp, dịch vụ; Địa điểm: Khu vực đô thị, khu vực nông thôn, khu kinh tế ven biển, cửa khấu...
Em suy nghĩ, chọn lựa đề tài nào mà cảm thấy yêu thích, phù hợp với nhu cầu của đất nước, công nghệ thế kỷ 21 và có thể phát huy cao nhất năng lực sáng tạo của bản thân. 
Nên trao đổi trực tiếp vấn đề này với giảng viên hướng dẫn để nhận được sự trợ giúp. 
Ngày 18/12/2017, Thày Phạm Đình Tuyển 
Hỏi:

Thưa Thầy (cô ) e là sinh viên khóa 58 sắp chuẩn bị cho đồ án tốt nghiệp ạ, sắp tới e dự định sẽ đăng ký đồ án tốt nghiệp về nhà máy sản xuất của bộ môn KTCN ,e muốn hỏi là làm về chủ đề đó thì có nên chọn hướng chuyên sâu về Kiến trúc- cảnh quan hay không ạ ?

Rất mong nhận được câu trả lời sớm ạ! Em xin chân thành cảm ơn bộ môn! 
Trả lời:

Bộ môn KTCN đã nhận được thư của em.

Câu hỏi về đề tài tốt nghiệp là nhà máy sản xuất, với hướng chuyên sâu về Kiến trúc - Cảnh quan, Bộ môn KTCN có ý kiến như sau:

- Trước hết, nội dung của đề tài phải phù hợp với yêu cầu chung của Khoa Kiến trúc - Quy hoạch và Bộ môn KTCN, được quy định trong hướng dẫn thực hiện học phần Đồ án tốt nghiệp. 

- Về nội dung chuyên sâu Kiến trúc - cảnh quan (nhận thức mới, giải pháp công nghệ mới từ thế giới, từ thực tiễn Việt Nam), em có thể thực hiện trong đồ án tốt nghiệp với ý nghĩa là điểm khởi nguồn cho đổi mới và sáng tạo các giải pháp quy hoạch và kiến trúc. Qua đó làm đồ án trở nên phong phú hơn và có chất lượng hơn, thể hiện được kiến thức và kỹ năng của em trong quá trình học tập đại học. 

Chúc em đạt kết quả tốt trong thực hiện học phần Đồ án tốt nghiệp.

1/12/2017- Thày Phạm Đình Tuyển 
Hỏi: Dạ chào thầy cô ah, thầy cô có thể cho em xin bản vẽ mẫu của nhà máy gạch tuynen dc không ạ (gầm nhà ăn, căng tin, nhà nghỉ công nhân..). em cảm ơn ah


Trả lời:

Dạ chào thầy cô ah, thầy cô có thể cho em xin bản vẽ mẫu của nhà máy gạch tuynen dc không ạ (gầm nhà ăn, căng tin, nhà nghỉ công nhân..). em cảm ơn ah  

Bộ môn đã nhận được thư.

Một số hình vẽ của các dự án nhà máy gạch tuynen em có thể tham khảo trên WEB bmktcn.com, ví dụ như: 

1) Nhà máy gạch tuynel Triệu Sơn, Thanh Hoá

http://bmktcn.com/index.php?option=com_content&task=view&id=6495&Itemid=303   

2) Nhà máy sản xuất gạch tuynel, Đại Thành, Hiệp Hoà, Bắc Giang

http://bmktcn.com/index.php?option=com_content&task=view&id=5167&Itemid=303

Ngày 28/8/2017

Bộ môn KTCN  
Thông tin định kỳ
+ Câu hỏi ôn thi môn học Kiến trúc CN - DD
+ Câu hỏi ôn thi môn học KTCN
+ Bảng giờ lên lớp
+ Giải thưởng Loa Thành
+ Quyết định số 1982/QĐ-TTg phê duyệt Khung trình độ quốc gia Việt Nam
+ Quy định mới về Quy chế đào tạo ĐH hệ chính quy theo hệ thống tín chỉ của Trường ĐHXD
+ Chương trình khung môn học học phần tiến sỹ chuyên ngành Kiến trúc Công nghiệp
+ Dạy học theo tiếp cận “CDIO” trong đào tạo đại học
+ Quyết định số 27/2018/QĐ-TTg ban hành Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam
+ NQ số 44/NQ-CP ban hành Chương trình hành động về đổi mới căn bản, toàn diện GD & ĐT
+ Công bố Báo cáo Việt Nam 2035
+ Hệ thống tài liệu phục vụ thực hiện học phần Đồ án KTCN và Công trình đầu mối HTKT
+ Danh mục các video trên WEB bmktcn.com
+ Danh mục các dự án quy hoạch KCN tại VN
+ Danh mục dự án QH các KKT ven biển Việt Nam
+ Danh mục dự án QH các KKT cửa khẩu tại VN
+ Danh mục hệ thống Văn bản quy phạm pháp luật trên WEB bmktcn.com
Lịch sử Kiến trúc
Khu khảo cổ Leptis Magna, Libya
26/06/2017
 

Thông tin chung: 
Công trình: Khu khảo cổ Leptis Magna (Archaeological Site of Leptis Magna)
Địa điểm: Khoms, Libya (N32 38 17.988 E14 17 35.016)
Thiết kế kiến trúc:
Quy mô:
Năm hình thành: Thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên
Giá trị: Di sản thế giới (1982; hạng mục i, ii, iii)

Libya là một quốc gia nằm ở khu vực Maghreb, tại Tây Bắc châu Phi, phía Bắc là Địa Trung Hải, phía Đông giáp Ai Cập, phía Đông Nam giáp Sudan, phía Nam giáp Chad và Niger, phía Tây giáp Algeria và Tunisia.
Libya hình thành từ 3 vùng lịch sử: Tripolitania, Fezzan và Cyrenaica với diện tích khoảng 1800000 km2, là nước lớn thứ 4 tại châu Phi; dân số khoảng 6,41 triệu người (năm 2015). Libya là một quốc gia có tới 90% diện tích đất là sa mạc. Tripoli  là thành phố lớn nhất và là thủ đô. Ngôn ngữ chính thức là tiếng Ả Rập.
Từ cuối thời đại Đồ đồng, tại Libya đã có bộ tộc người Berber (hoặc Amazighen) cư ngụ.
Từ năm 1500 đến năm 300 trước Công nguyên, người Phoenicia (là một nền văn minh cổ đại, với trung tâm nằm dọc vùng eo biển Liban, Syria, và Bắc Israel ngày nay; kinh tế dựa chủ yếu vào thương mại hàng hải trên Địa Trung Hải), đã hoạt động thương mại tại miền Tây Libya và người Hy Lạp cổ đại đã thiết lập các thành bang tại miền Đông Libya. 
Libya bị các quốc gia lân cận cai trị trước khi trở thành một phần của Đế chế La Mã và là một trong những trung tâm đầu tiên của Kitô giáo. 
Sau sự sụp đổ của Đế quốc La Mã Tây phương (Western Roman Empire), phần lớn Libya bị chiếm đóng bởi Vương quốc Vandal (Vandal Kingdom). Đến thế kỷ thứ 7, Libya trở thành thuộc địa của các Vương quốc Hồi giáo Ả Rập. Vào đầu thế kỷ 16, các Đế quốc Tây Ban Nha (Spanish Empire) và tổ chức Knights of St John chiếm Tripoli cho đến khi Đế chế Ottoman (Ottoman Empire) cai trị Libya, bắt đầu từ năm 1551. Từ năm 1911 -1943 Libya là thuộc địa của Ý. Ngày 10/2/1947, Libya tuyên bố độc lập từ Ý, song chịu sự giám sát của Anh và Pháp.
Ngày 24/12/1951, Libya trở thành quốc gia độc lập hoàn toàn.
Từ năm 2007, Libya đã được chia thành 22 vùng.


Bản đồ Libya và vị trí thành phố Al Khums

Khu khảo cổ Leptis Magna thuộc thành phố 
Al Khums (Khoms hoặc Homs) là thủ phủ của vùng Murqub, một trong 22 vùng của Libya, nằm về phía Đông của vùng thủ đô Tripoli, cách thành phố Tripoli khoảng 130km.

Khu khảo cổ Leptis Magna nằm ngay tại cửa sông Lebda Wadi đổ ra Địa Trung Hải.
Leptis Magna được hình thành vào thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên. Ban đầu là một phần của thành phố Carthage (hay Punic, nay thuộc Tunisia), Leptis Magna được mở rộng dưới thời của Hoàng đế La Mã Septimius Severus (trị vì từ năm 193-211), người đã từng là cư dân của thành phố. 
Hoàng đế Septimius Severus đã bỏ nhiều công sức để làm cho Leptis Magna trở thành thành phố quan trọng thứ 3 tại châu Phi, sánh với Carthage (thuộc Tunisia) và Alexandria (Ai Cập).
Vào thế kỷ thứ 3, khi Đế quốc La Mã dần suy yếu, thương mại giảm sút, tầm quan trọng của thành phố Leptis Magna cũng mất dần. Năm 365, thành phố bị tàn phá hoàn toàn bởi trận sóng thần. 
Năm 439, Leptis Magna và các thành phố Tripolitania khác nằm dưới sự kiểm soát của Vương quốc Vandal. Người Vandal chiếm và phá hủy các bức tường bảo vệ của thành phố Leptis Magna.
Năm 523, người Berber tấn công chiếm thành phố. Sau đó, người La Mã chiếm lại được thành phố, song Leptis Magna không bao giờ phục hồi lại từ sự tàn phá do người Berber gây ra và do sự sụt giảm về hoạt động thương mại. Tại đây dầu ôliu của Leptis Magna không còn tiếp tục được sản xuất; diện tích đất nông nghiệp bị sa mạc hóa…
Đến thế kỷ thứ 6, thành phố hoàn toàn Kitô giáo hóa. Nhiều nhà thờ được xây dựng trong thời gian này. Song vai trò của thành phố vẫn tiếp tục suy giảm. Đến năm 674, thành phố thu hẹp lại, chỉ còn là nơi đồn trú của binh lính thuộc Đế chế Byzantine (Byzantine Empire) hay Đế quốc Đông La Mã (Eastern Roman Empire) với dân số dưới 1000 người. Người ta phải xây dựng các bức tường mới để bảo vệ phần nhỏ của thị trấn, nơi vẫn còn có người cư trú.
Vào thế kỷ thứ 7, khi Libya trở thành thuộc địa của các vương quốc Hồi giáo Ả Rập, Leptis Magna tuyệt đẹp xưa kia hoàn toàn rơi vào quên lãng và bị cát bao phủ.  

Thành phố Leptis Magna được người La Mã quy hoạch theo kiểu ô cờ. Trung tâm của thành phố là quảng trường và cũng là nơi công dân trong thành phố tụ họp, xung quanh là các công trình thương mại, tôn giáo và hành chính. Đây cũng là nơi giao nhau của hai tuyến đường chính: Cardo Maximus và Decumanus Maximus.
Song bản thiết kế quy hoạch mang tính nguyên lý ban đầu đã được điều chỉnh lại do thành phố được xây dựng kế thừa từ một thành phố đã có từ trước đó với các ngôi đền nằm gần biển và một trung tâm thương mại đã tồn tại ngay tại một cổng vào thành phố.
Tuyến đường chính được gọi là Decumanus trên thực tế không chạy qua trung tâm thành phố mà chạy dọc theo bờ biển Bắc Phi, bắt đầu ở thành phố Alexandria (Ai Cập), qua Cyrenaica (phía Đông của Libya), đến Lepcis Magna, tiếp tục đến Sabratha (phía Tây của Libya), Carthage (Tunisia) và xa hơn. Tuyến đường này chạy bên ngoài thành phố cổ, cách khoảng 350m.
Trong thành phố cổ thực tế chỉ có một tuyến đường chính theo hướng chếch Bắc – Nam là Cardo Maximus.
Dọc theo đường chính Cardo Maximus bố trí nhiều cổng khải hoàn môn với các tượng đài, quảng trường, đài phun nước…và các công trình quan trọng của thành phố.

Ngày nay, khu Leptis Magna trở thành địa điểm của những tàn tích ấn tượng nhất thời kỳ La Mã và thu hút nhiều nhà khoa học đến khám phá. Năm 1816, một phần của một ngôi đền cổ tại Leptis Magna đã được chuyển đến Bảo tàng của nước Anh.
Khi người Ý chinh phục Libya vào đầu thế kỷ 20, họ đã nỗ lực để khám phá lại Leptis Magna. Nhiều nghiên cứu khảo cổ đã được tiến hành.




Tàn tích đường phố chính Cardo Maximus của thành phố cổ Leptis Magna


Tàn tích bên trong các ô phố, thành phố cổ Leptis Magna


Tàn tích bến cảng tại thành phố cổ Leptis Magna


Tàn tích bệ móng ngọn đèn biển trên bến cảng tại thành phố cổ Leptis Magna

Khu khảo cổ Leptis Magna tại Khoms, Libya đã được UNESCO tôn vinh là Di sản thế giới (năm 1982).
Khu khảo cổ Leptis Magna với các tàn tích còn lại là minh chứng cho những tuyệt tác về tài năng sáng tạo của con người, đặc biệt trong giai đoạn đầu sau Công nguyên.
Các công trình trong Khu khảo cổ Leptis Magna thể hiện sự giao lưu các giá trị về kinh tế, nghệ thuật, tôn giáo và văn hóa của nhân loại tại khu vực Tây Bắc châu Phi và miền Nam châu Âu, Khu vực Địa Trung Hải, trong tất cả các lĩnh vực kiến trúc, công nghệ xây dựng, nghệ thuật tạo hình, quy hoạch đô thị và thiết kế cảnh quan.
Khu khảo cổ Leptis Magna là một bằng chứng đặc biệt về một nền văn minh tại khu vực Tây Bắc châu Phi, phát triển rực rỡ và sau đó suy tàn trong khoảng 14 thế kỷ, từ thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên đến thế kỷ thứ 7 sau Công nguyên.


Vị trí một số hạng mục công trình chính trong Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

Nhiều hiện vật về thành phố cổ Leptis Magna được lưu giữ tại Bảo tàng Leptis Magna (Leptis Magna Museum), là bảo tàng khảo cổ học (archaeological museum), nằm ngay tại lối vào của Khu khảo cổ Leptis Magna. 

Một số hạng mục công trình nổi tiếng trong Khu vực Di sản: 

Hệ thống cổng Khải hoàn
Cổng trong khu vực Di sản hầu hết là dạng cổng Khải hoàn (Triumphal Arch), là một cấu trúc hoành tráng dạng vòm, với một hoặc nhiều lối đi qua, thường đặt giữa đường. Đây là một dạng kiến trúc có liên quan đặc biệt tới Roma cổ đại. Cổng Khải hoàn được xây dựng kỷ niệm các sự kiện, con người chiến thắng trong các cuộc chiến tranh hay các sự kiện lịch sử trọng đại.
Các cổng chính trong khu vực gồm: Marcus Aurelius Arch; West Gate; Septimius Severus Arch; Tiberius Arch; Trajan Arch; Byxantine Gate.

- Cổng Marcus Aurelius
(Marcus Aurelius Arch, ký hiệu 1 trên hình vẽ )
Cổng nằm tại phía Tây Bắc của thành phố, được xây dựng vào năm 165 sau Công nguyên, kỷ niệm chiến công của gia tộc Hoàng đế Lucius Verus (trị vì năm 161 – 169) trước Đế chế Parthian (Parthian Empire, năm 247 trước Công nguyên đến 224 sau Công nguyên, còn được gọi là Đế chế Arsacid, thuộc Iran, Irac cổ xưa).
Cổng có mặt bằng hình vuông, song các mặt cổng không hoàn toàn giống nhau. 2 bề mặt phía con đường xuyên qua cổng được trang trí phức tạp hơn so với 2 bề mặt kia.


Cổng Marcus Aurelius, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

- Cổng Septimius Severus
(Septimius Severus Arch- Ký hiệu 5 trong hình vẽ)
Cổng mang tên Septimius Severus, là một Hoàng đế La Mã (trị vì trong giai đoạn 193- 211).
Cổng Septimius Severus nằm tại phía Tây Nam của Khu vực Di sản, được xây dựng đánh dấu nhân dịp Hoàng đế Septimius Severus đến Bắc Phi vào năm 203. Cổng đặt trên trục đường chính Bắc – Nam của thành phố.
Cổng có 4 mặt gần như nhau, mặt bằng hình vuông. Bên ngoài khối cổng là 8 cột kiểu kiến trúc Corinth đỡ mái (hiện không còn).  Phía trong là 4 khối trụ tường đỡ khối vòm cổng được trang trí bằng các dạng dây leo, cành cọ…
Trên bề mặt cổng có các bức phù điều miêu tả các sự kiện chiến thắng với hình ảnh chiến binh cưỡi ngựa, xe ngựa; các hoạt động nghi lễ liên quan đến cuộc sống của Hoàng đế; các vị thần La Mã…


Cổng Septimius Severus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Bức phù điêu miêu tả Hoàng đế Septimius Severus cưỡi xe với hai người con, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 

- Cổng Tiberius
(Tiberius Arch, ký hiệu 11)
Cổng mang tên Tiberius, nằm ngay tại trung tâm thành phố, cạnh chợ, được xây dựng vào năm 36 sau Công nguyên để tôn vinh Hoàng đế La Mã Tiberius (trị vì năm 14- 37 sau Công nguyên). Hiện tại, chỉ còn lại tàn tích với một vòm cổng. 


Cổng Tiberius, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 

- Cổng Trajan
(Trajan Arch, ký hiệu 12)
Cổng nằm tại trục chính Bắc – Nam của thành phố cổ, được xây dựng vào năm 106- 111 vào thời Hoàng đế La Mã Trajan (trị vì năm 98-117). Cổng được xây dựng để ghi công các chiến dịch quân sự thành công của Hoàng đế.
Tàn tích hiện tại chỉ là một phần còn lại của cổng với một vòm và một cột Corinth tại góc tường. Trên các phiến đá còn lưu lại các chữ khắc ghi các sự kiện lịch sử liên quan.


Cổng Trajan, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  

- Cổng Byzantine
(Byzantine Gate, ký hiệu 27)
Cổng nằm ngay trên lối vào Quảng trường cổ (Old Forum) và nhà thờ cạnh Quảng trường (Old Forum Church).
Cổng được xây dựng vào năm 435, thời Đế chế Byzantine hay Đế quốc Đông La Mã (Eastern Roman Empire), trên nền của một cổng vòm cũ được xây dựng từ 5 thế kỷ trước. Trong giai đoạn này, thành phố đã rơi vào quên lãng, Cổng Byzantine được xây dựng cùng với các bức tường mới để bảo vệ phần nhỏ còn lại của thị trấn, nơi vẫn còn người cư trú.


Cổng Byzantine tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  


Cổng Byzantine và bức tường xây dựng mới để bảo vệ phần nhỏ còn lại của thị trấn, nơi vẫn còn người cư trú; Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  

Hệ thống quảng trường
Thành phố cổ Leptis Magna có nhiều quảng trường, trong đó có các quảng trường chính:

- Quảng trường cổ
(Old Forum, ký hiệu 23)
Quảng trường cổ được xây dựng vào thời Hoàng đế Augustus (trị vì năm 27 trước Công nguyên đến năm 14 sau Công nguyên). Được gọi là quảng trường cổ vì vào đầu thế kỷ thứ 3, Hoàng đế Septimius Severus, người được sinh ra ở Leptis, đã xây dựng một quảng trường mới mang tên Severan Forum.
Quảng trường cổ nằm gần sát biển, được bao quanh 3 phía là các công trình: Đền thờ Roman & Augustus (Roman & Augustus Temple); Đền thờ Hercules (Hercules Temple); Đền thờ Liber Pater (Liber Pater Temple); Nhà thờ quảng trường cổ (Old Forum Church); Giáo hội (Curia) và Nhà thờ cổ (Old Basilica).


Tàn tích Quảng trường cổ (Old Forum) tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  

- Quảng trường Severan
(Severan Forum, ký hiệu 16)
Quảng trường còn được gọi là Quảng trường mới (New Forum; xây dựng sau so với Quảng trường cổ), được xây dựng theo lệnh của Hoàng đế Septimius Severus (trị vì từ năm 193-211). Công trình hoàn thành năm 216, sau cái chết của Hoàng đế.
Quảng trường có nhiều trang trí với đầu các con quái vật trong truyền thuyết bằng đá cẩm thạch.


Lối vào quảng trường và bên trong Quảng trường Severan, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  


Tượng đầu quái vật truyền thuyết trang trí tại Quảng trường Severan, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  

Hệ thống nhà thờ và đền thờ
Trong Khu vực Di sản tập trung nhiều nhà thờ: Byzantine Church; Old Forum Church; Old Basilica, Severan Basilica và đền: Roman & Augustus Temple; Hercules Temple; Liber Pater Temple; Jupite Temple; Doria Temple..


Tàn tích đền thờ Roman & Augustus Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna  

- Nhà thờ Byzantine
(Byzantine Church, ký hiệu 17)
Công trình nằm tại phía Đông Nam trung tâm thành phố cổ, được xây dựng vào năm 535 sau Công nguyên.
Tương tự như các nhà thờ xây dựng vào thế kỷ thứ 6, nhà thờ có dạng một nhà thờ chính với 3 gian giữa, bên trong là hai hàng cột dạng Ionic bằng đá.
Trong khu vực nhà thờ có nhiều hầm mộ.


Tàn tích Nhà thờ Byzantine, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 

- Nhà thờ Severan
(Severan Basilica, ký hiệu 28)
Nhà thờ nằm tại phía Đông Nam trung tâm thành phố, cạnh Quảng trường Severan.
Nhà thờ Severan là công trình nổi tiếng nhất tại Thành phố cổ Leptis Magna, sau Cổng Severus (Arch of Severus) và cùng là công trình được xây dựng vào dịp Hoàng đế La Mã Septimius Severus (trị vì từ năm 193-211) thăm thành phố năm 203.
Công trình có hình thức tương tự như các nhà thờ đã được xây dựng tại Roma.
Nhà thờ dài khoảng 95 m và rộng 35 mét, và được chia thành ba gian, ngăn cách bởi các hàng cột bằng đá granite tím của Ai Cập.
Nhà thờ có nhiều trang trí rất đa dạng, miêu tả các sự tích thần thánh và các bản khắc mô tả quá trình xây dựng nhà thờ.


Tàn tích Nhà thờ Severan BasilicaDi sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Trang trí hình tượng thần Hercules trên hàng cột


Hệ thống nhà hát, đấu trường, rạp xiếc
Tương tự như các thành phố trung tâm khác của nền văn minh La Mã, thành phố cổ Leptis Magna có nhiều công trình nhà hát, đấu trường, biểu diễn xiếc và đua ngựa.

- Nhà hát
(Theater, ký hiệu 6)
Nhà hát là một cấu trúc tuyệt đẹp được xây dựng vào thế kỷ thứ 1 sau Công nguyên, nhờ được tài trợ bỏi một số nhà quý tộc giàu có.
Công trình là một trong những ví dụ đầu tiên thời bấy giờ, không xây dựng trên một sườn đồi để tạo thành khán đài mà khán đài được đỡ bởi hệ thống kết cấu xây dựng.
Công trình có quy mô nhỏ hơn một ít so với Nhà hát Sabratha (Theatre at Sabratha), quy mô 5000 chỗ ngồi  được xây dựng trong thời gian sau đó tại thành phố cổ Sabratha (cũng là Di sản thế giới, năm 1982), phía Tây của thành phố thủ đô Tripoli.
Nhà hát được xây dựng bổ sung một số hạng mục vào thế kỷ thứ 2,  như đền cho nữ thần Ceres Augusta, đền cho thần Dei Augusti; bức tường hình bán nguyệt bao quanh dàn nhạc.
Công trình được trang trí rất nhiều tượng đài, song phần lớn đã bị phá hủy do chiến tranh. Chỉ còn sót lại một vài tượng, được lưu giữ tại Bảo tàng Quốc gia ở thủ đô Tripoli.
Đằng sau sân khấu là một công trình hình thang được gọi là Khu trưng bày phía sau (Porticus Post Scaenam), bao gồm một ngôi đền nằm tại trung tâm, xung quanh là quảng trường và vườn.
Tại đây có rất nhiều phiến đá khắc chữ miêu tả các sự kiện lịch sử có liên quan đến thành phố, Hoàng gia, ghi  công đức của những người đã có công xây dựng nhà hát….




Sơ đồ mặt bằng Nhà hát tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 


Tàn tích Nhà hát tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 

- Đấu trường
(Amphitheatre)
Đấu trường nằm tại rìa phía Đông của thành phố cổ Leptis Magna, được xây dựng vào khoảng năm 56 sau Công nguyên, thời Hoàng đế La Mã Nero (trị vì năm 54- 68 sau Công nguyên), trên một mỏ đá cũ.
Công trình có mặt bằng hình tròn, sân đấu có hình bầu dục kích thước 57m x 47m; khán đài có thể chứa được 16000 người. Phần khán đài phía dưới khu vực Đông Nam dành cho tầng lớp thượng lưu (là nơi đón các làn gió mát). Tại đây có nhiều phiến đá điêu khắc các cảnh đấu giữa động vật, người và động vật..Tại đây có đền thờ thần Nemesis, nữ thần của sự diệt vong tại La Mã.


Tàn tích Đấu trường tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

- Sân biểu diễn xiếc
(Circus), Đua ngựa (Hippodrome)
Kề liền với Đấu trường, sát với biển là Sân biểu diễn xiếc hoặc Sân đua ngựa, hiện chỉ còn lại tàn tích một phần móng đá (do nằm sát biển nên bị đào, vận chuyển đi cho mục đích khác).
Công trình năm trên một khu vực bằng phẳng dọc theo bãi biển, được xây dựng vào năm 162 sau Công nguyên.
Công trình sân biểu diễn, sân đua có kích thước khoảng 100 x 450m với khán đài có thể phục vụ cho khoảng 20 – 25 ngàn khán giả, được cho là một trong những địa điểm đua ngựa lớn nhất thời bấy giờ.


Tàn tích Sân biểu diễn xiếc, đua ngụa tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

Hệ thống các công trình khác

- Chợ
(Market place, ký hiệu 9)
Chợ được xây dựng vào năm 9 trước Công nguyên, sau được xây dựng lại trong suốt triều đại của Hoàng đế La Mã Septimius Severus. Đây là trung tâm buôn bán sôi động nhất tại khu vực phía Nam Địa Trung Hải, nơi trao đổi hàng hóa giữa châu Phi, RomePhoenicia. Tại đây còn lưu giữ các tàn tích của các công cụ đo lường (đo vải, đong hạt) bằng đá.




Trung tâm chợ hình bát giác và tàn tích một cột đá granit tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Tàn tích chợ tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna; Hình trái: Vòm nhỏ được trang trí bằng các tàu vận chuyển dàu ô liu đến Rome; Hình phải: Phiến đá là dụng cụ để đo độ dài các tấm vải; 


Tàn tích chợ tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna: Lỗ đá để đong hạt

- Nhà tắm Hadrianus
(Hadrianus Baths, ký hiệu 14)
Công trình được đặt theo tên của Hoàng đế La Mã Hadrian (trị vì giai đoạn năm 117 - 138) khi ông đến thăm châu Phi vào năm 128. Công trình hoàn thành vào năm 137. Công trình được thiết kế đối xứng theo trục Bắc – Nam. Nhà tắm chia thành các phòng tắm riêng cho nam, nữ, gồm các bể chứa nước ấm và nước lạnh. Trong nhà tắm được ốp bằng đá cẩm thạch trắng. Thiết kế của nhà tắm được cho là giống với các nhà tắm khác trong Đế chế La Mã.


Sơ đồ mặt bằng Nhà tắm Hadrianus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Tàn tích bên trong Nhà tắm Hadrianus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Bồn tắm nước lạnh bên trong Nhà tắm Hadrianus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna


Bồn tắm nước nóng bên trong Nhà tắm Hadrianus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

- Nhà tập luyện Palaestra
(ký hiệu 13)
Nhà tập luyện là công trình bổ sung cho nhà tắm Hadrianus (Hadrianus Baths), được xây dựng vào năm 117 – 192 sau Công nguyên, vào thời Hoàng đế La Mã Commodus (trị vì năm 180-192).
Công trình chỉ phục vụ cho nam giới kết hợp với các hoạt động thể thao, tập thể hình. Mọi người đến đến đây tập luyện trước khi đến nhà tắm.
Công trình có mặt bằng giống như một sân vận động, là nơi có thể tổ chức các hoạt động chạy, đấu vật và đánh bóng.


Tàn tích Nhà tập luyện Palaestra (phía sau là nhà tắm)  tại Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna 


Mô hình cụm công trình Nhà tập luyện Palaestra và Nhà tắm Hadrianus, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

- Đài phun nước
(Nymphaeum ký hiệu 19)
Đài phun nước nằm tại trung tâm của thành phố Leptis Magna, tại một ô phố, trên trục đường chính Bắc – Nam, đối diện với cổng Tiberius (Tiberius Arch), liên kết với quảng trường mới Severan (Severan Forum) và ra bến cảng. Đài phun nước do Hoàng đế Septimius Severus (trị vì từ năm 193-211) xây dựng.


Tàn tích Đài phun nước Nymphaeum, Di sản Khu khảo cổ Leptis Magna

Di sản
Khu khảo cổ Leptis Magna tại Khoms, Libya, là một trong những di tích La Mã được lưu giữ tốt nhất ở vùng Địa Trung Hải, là nguồn cảm hứng cho quy hoạch đô thị và thiết kế kiến trúc những năm sau này tại Bắc Châu Phi và lân cận. 

Đặng Tú,
Bộ môn KTCN, ĐHXD
Nguồn :
http://whc.unesco.org/en/list/183
https://en.wikipedia.org/wiki/Libya
https://en.wikipedia.org/wiki/Leptis_Magna
https://en.wikipedia.org/wiki/The_Arch_of_Septimius_Severus_in_Leptis_Magna
http://romeartlover.tripod.com/Leptis1.html
http://www.wondermondo.com/Countries/Af/Libya/Murqub/LeptisMagna.htm
http://www.livius.org/articles/place/lepcis-magna/photos 
 

Danh sách và bài viết về Di sản thế giới tại châu Á và châu Đại Dương     

Danh sách và bài viết về Di sản thế giới tại châu Âu

Danh sách và bài viết  về Di sản thế giới tại châu Mỹ

Danh sách và bài viết về Di sản thế giới tại châu Phi


 

Cập nhật ( 26/06/2017 )
 
Tin mới đưa:
“ Dân tộc Việt Nam có được sánh vai với các cường quốc năm châu hay không, chính là phần lớn nhờ công học tập của các cháu”
 
Gõ Big Five trên máy tính, trong 0,64 giây, có 2,620,000,000 kết quả; số lượng khổng lồ về một từ được tìm trên internet, thể hiện quan tâm sâu rộng của loài người tới một vấn đề. Khi muốn “Trở thành ai ?”, cần biết “Ta là ai ?”. Điều này có thể thức tỉnh qua tính cách hay tâm thức mỗi người; gồm 5 nhóm - Big Five: i) Cân bằng cảm xúc; ii) Đồng thuận; iii) Hướng ngoại; iv) Tận tâm; v) Sẵn sàng trải nghiệm. Phần trên có mục: Ta là ai ?– Big Five (talaai.com.vn), hướng dẫn cách tự cho điểm đánh giá. Khi đã biết "Ta là ai", có thể so sánh với giai đoạn trước hoặc người khác để tự sửa mình; Cơ sở đào tạo hình thành được chương trình dạy kỹ năng mềm và môi trường giúp SV học tập hiệu quả hơn. Các bạn SV trường ĐHXD tự nhận xét về Big Five:
 
 
Thông báo

   Liên kết website
 
  • Sơ đồ trang 
  • Bản quyền thuộc Bộ môn Kiến trúc Công nghệ - Khoa Kiến trúc Quy hoạch - Trường Đại học Xây dựng
    Địa chỉ liên hệ: Phòng 404 nhà A1 - Số 55 đường Giải Phóng - TP Hà Nội
    Điện thoại: (04) 3869 7045     Email: bmktcn@gmail.com
    Chủ biên: TS. Phạm Đình Tuyển - Phụ trách: TS. Nguyễn Cao Lãnh & cộng sự
    Powered by vnDIC.com